51Najlepiej poznanym czynnikiem wirulencji jest listeriolizyna O – białko kodowane przez gen hly o względnej masie cząsteczkowej 58 kDa, reprezentujące grupę hemolizyn zależnych od cholesterolu (CDTX – cholesterol-dependend toxins). Toksyny te cechuje wysoki (40-70%) stopień podobieństwa na poziomie sekwencji aminokwasowej. Wykazują one także wiele wspólnych właściwości biochemicznych, a ich podstawową cechą jest aktywność cytolityczna wyłącznie wobec błon biologicznych zawierających cholesterol. Zdolność do wytwarzania tego typu białek posiadają głównie Gram-dodatnie bakterie z rodzaju: Streptococcus, Bacillus, Clostridium i Listeria. Listeriolizyna O jest kluczowym czynnikiem wirulencji L. monocytogenes, a jej brak całkowicie wyklucza patogenność. Jest niezbędna nie tylko w procesie lizy błony fagosomu, ale także podczas wnikania bakterii do wnętrza komórek eukariotycznych oraz ucieczki z wakuoli. Jednym z elementów chroniących błonę komórki żywiciela przed uszkodzeniem jest wysoka aktywność LLO w środowisku o pH kwaśnym (4,5-6,5), tak jak w fagosomie, natomiast niska w pH neutralnym, co odpowiada warunkom panującym w cytoplazmie. Fosfolipaza A (PlcA, PI-PLC) jest wysokozasadowym białkiem (o względnej masie 33 kDa, kodowanym przez gen plcA) wydzielanym pozakomórkowo i wykazującym aktywność fosfodiestrazy. Odznacza się wysoką specyficznością, rozpoznając jako substrat niemal wyłącznie fosfatydyloinozytol (PI). PI-PLC wykazuje znaczną homologię, pod względem sekwencji, do pozostałych fosfolipaz C specyficznych dla fosfatydyloinozytolu izolowanych z bakterii tj. Bacillus thuringiensis, B. cereus, czy Staphylococcus aureus oraz organizmów eukariotycznych jak na przykład Trypanosoma brucei. W wewnątrzkomórkowym cyklu życiowym L. monocytogenes fosfolipaza A współdziała z listeriolizyną O w lizie pierwotnego fagosomu oraz z fosfolipazą B w degradacji wtórnej wakuoli. Mutacja w genie plcA obniża jedynie wydajność ucieczki bakterii z wakuoli, co świadczy o braku zindywidualizowanej fenotypowo funkcji tego białka. Podsumowując, fosfolipaza A w procesie wirulencji L. monocytogenes nie posiada silnie zindywidualizowanej funkcji, a jedynie daje efekt zjadliwości współdziałając z pozostałymi czynnikami wirulencji.

31Pierwszą rzeczą jaką należy robić przy nad potliwości to dbanie o higienę. Razem w wydzieliną gruczołów łojowych pot tworzy na powierzchni skóry naturalną powłokę ochronną, tzw. płaszcz lipidowy. Ten płaszcz chroni skórę przed bakteriami, wirusami i grzybami. Dlatego dla własnego dobra pocisz się bez przerwy, jeśli nawet tego nie zauważasz. Problem zaczyna się wtedy gdy potu jest za dużo. Osoby cierpiące z tego powodu boją się być posądzone o brak higieny osobistej, mają problem z kontaktami osobistymi i zawodowymi. Warto pamiętać, że nadmierna potliwość może być spowodowana różnymi chorobami, np. nadczynnością tarczycy. Wtedy należy zacząć od wyleczenia choroby. Świeży pot zdrowej osoby wydziela bardzo słabą woń. Dopiero długo zalegający ma nieprzyjemny zapach. To wynik rozkładu bakterii znajdujących się na skórze. Powstawaniu i utrzymaniu di potu pod pachami sprzyjają rosnące tam włosy. To na nich gromadzi się wydzielina, świetna pożywka dla bakterii, nie dość że nie jest ona higieniczna to jeszcze bardzo brzydko pachnie. To pierwsza rada jaką można dać ludziom z problemem nad potliwości. Pot stanowi ochronę, ale w nadmiarze nie jest wskazany. Pot jest niezbędny dla zdrowia, bo chłodzi skórę i chroni przed bakteriami. Gdy jednak pocimy się nadmiernie, marzymy, tylko o tym, by było go jak najmniej. Nowoczesne kosmetyki i zabiegi pomogą nam pozbyć się tego problemu. Pot zapobiega przegrzewaniu się ciała. Pozwala organizmowi utrzymać stałą temperaturę. Dlatego gdy jest gorąco lub mamy gorączkę, pocimy się obficiej, bo potrzebujemy większego chłodzenia. Najważniejszy układ chłodzący naszego organizmu składa się z gruczołów erokrynowych i apokrynowych. Gruczoły ekrynowe są na całej skórze, najwięcej na podeszwach stóp, dłoniach i na czole. Pot wydzielany przez owe gruczoły jest bezbarwny i bezwonny. Gruczoły apokrynowe znajdują się w pachach, pachwinach i w okolicach narządów płciowych. Pot wydzielany z kolei przez nie jest mętny, lepki, ma intensywny zapach. Z wiekiem gdy obniża się poziom androgenów, zmniejsza się wydzielanie potu z gruczołów apokrynowych. Tak więc pozostaje nam czekać aż się zestarzejemy lub chronić się w inny sposób przed nadmierna potliwością.